برای جستجو در بین هزاران پایان نامه در موضوعات مختلف     

      و دانلود متن کامل آنها با فرمت ورد اینجا کلیک کنید     

 
دانلود پایان نامه
اثر سیستم های شخم زنی بر بیماری های سویا مهم است زیرا تراکم جمعیت قارچ M. phaseolina در خاک تحت تأثیر شخم قرار می گیرد. تراکم جمعیت قارچ M. phaseolina در لایه 0 تا 5/7 سانتی متری خاک به علت بالا بودن بقایای گیاهی حاصل از اندام های آلوده ی گیاهی محصول سال قبل در خاک شخم نزده بیشتر است. در نتیجه تراکم قارچ M. phaseolina بر روی سطوح خاک در عملیات غیر شخم بیشتر از عملیات¬ شخم زده رخ می دهد. درصد بقایای اندام¬های آلوده و تراکم جمعیت قارچ M. phaseolina در لایه 0 تا 5/7 سانتی متری خاک ارتباط مثبت و معنا داری دارد. درصد بقایای آلوده ی گیاهی در لایه فوقانی خاک در عملیات غیرشخم نسبت به دیگر عملیات ها به طور معنی داری بیشتر است. رتروک و هارگرو در سال 1988 گزارش کردند که میزان تراکم جمعیت این قارچ تا عمق 15 سانتی متری خاک در زراعت سورگوم در شرایط شخم نزده بیشتر از شرایط شخم زدهاست (Rothrock and Hargrove, 1988). شخم قبل از کاشت هر ساله سویا میزان بیماری لکه قهوه ای (Tyler et al., 1983) و شانکر ساقه (Rothrock et al., 1988) را کاهش داد. همچنین میزان جمعیت نماتدهای بیمارگر سویا (Tyler et al., 1983) و بیماری رایزوکتونیا را کاهش می دهد (Ploetz et al., 1985).
2-10-2- به کارگیری ارقام مقاوم:
اولین فردی که راجع به وجود ارقام مقاوم بحث نموده تئوفرستوس (Teophrastus) دانشمند یونانی است که در دویست و هشتاد و شش سال قبل از میلا مسیح، بعضی از گیاهان را مقاوم تر از دیگران دانسته است (آهون منش، 1379). در حال حاضر مهم ترین و مؤثرترین روش برای کنترل قارچ M. phaseolina استفاده از ارقام مقاوم یا متحمل می باشد، که جایگاه ویژه ای را به خود اختصاص داده است و در این میان ارقام غیر تجاری سویا برای مقاومت علیه M. phaseolina گزارش شده است (Gul et al., 1989., Ahmed and Bumey, 1990., Hafeez and Ahmed, 1997).). در هندوستان واکنش 70 ژنوتیب سویا را از نظر حساسیت و مقاومت به بیماری پوسیدگی ذغالی سویا بررسی نموده و نشان داددند که از بین آنها سه ژنوتیب مقاوم، یک ژنوتیب نیمه مقاوم، نه ژنوتیب متحمل و بقیه ژنوتیبها نیمه حساس تا کاملاً حساس به بیماری بودند.(Gopal and در سال 1994-1992 برای دستیابی به ارقام مقاوم به بیماری پوسیدگی ذغالی سویا در مرکز تحقیقات زراعی دانشگاه میسوری کلمبیا، تعداد 24 رقم سویا مورد بررسی مزرعه ای قرار گرفتند. در این بررسی چهار رقم شامل Asgrow 4715T ,Delta3478 ,Hamilton وJackson متحمل به بیماری پوسیدگی ذغالی بودند. (Smith and Carvil 1997).
بررسی های انجام شده در سال های 81-80 نشان داد که ارقام و لاین های مختلف سویا واکنش های متفاوتی نسبت به بیماری پوسیدگی ذغالی نشان دادند که منجر به معرفی دو رقم متحمل به نامهای ساری و تلار در استان مازندران گردید (رعیت پناه و همکاران1381، رعیت پناه و همکاران 1383)
2-11- انواع مقاومت:
گیاهان و عوامل بیماری زا در طول دوره های تکاملی خود قادر به برقراری روابط بسیار پیچیده ای هستند. عوامل بیماری زا از روش های متفاوتی برای حمله به گیاه استفاده می نمایند و متقابلاً گیاهان میزبان نیز روش های دفاعی خاصی را جهت حفظ خود به کار می گیرند.
گاهی اوقات گیاهان به علت تعلق داشتن به گروه تاکسونومی مشخصی که در مقابل بیمارگرهای ویژه ای مصون هستند نسبت به یک بیمارگر مقاوم می باشند (مقاومت غیر میزبانی) و یا به علت داشتن ژن های مقاومت در برابر ژن های بیمارگر مقاومت پیدا می کنند (مقاومت حقیقی) و یا به دلیل متفاوت گیاه آلودگی به بیمارگر را تحمل کرده و یا از آن فرار می کند (مقاومت ظاهری) (مهرآوران، 1376).
2-11-1- مقاومت حقیقی:
مقاومتی که به وسیله یک، چند و یا تعداد زیادی ژن های عامل مقاومت از راه ژنتیکی در گیاه ایجاد میشود، مقاومت حقیقی نامیده می شود. در مجموع دو نوع مقاومت حقیقی به نام های مقاومت افقی و مقاومت عمودی در گیاه دیده می شود (مهرآوران، 1376). دو اصطلاح مقاومت افقی و مقاومت عمودی در سال 1963 میلادی برای اولین بار توسط واندرپلانک (Vanderplank) به کار گرفته شد و در سال 1968 میلادی کالدولCalldwell) ) آن را به به دو اصطلاح مقاومت عمومی و مقاومت اختصاصی تغییر عنوان داد (آهون منش، 1379). مقاومت افقی (عمومی) مقاومت میزبان در مقابل تمام نژاد های یک عامل بیماری زا می باشد. این نوع مقاومت معمولا توسط چندین ژن کنترل می شود در نتیجه مقاومت پلی ژنی نامیده میشود. هر یک از این ژن ها ممکن است به تنهایی در برابر بیمارگر مؤثر نبوده و نقش یک ژن کوچک را در کل مقاومت افقی دارا باشند. این نوع مقاومت یک نوع مقاومت کمی است و هرچه ژن بیشتری در ایجاد مقاومت مؤثر باشند، مقدار مقاومت بالاتر است (آهون منش، 1379).
مقاومت عمودی (اختصاصی) مقاومت میزبان در مقابل یک نژاد خاص از مجموعه نژادهای یک عامل بیماری زا است. این نوع مقاومت، مقاومتی است که توسط یک یا چند ژن محدود بزرگ اثر کنترل می شود (Vanderplank, 1978).
2-11-2- مقاومت ظاهری:
تحت شرایط و موقعیت های ویژه، بعضی از گیاهان یا ارقام خیلی حساس ممکن است از بیماری یا علائم آن عاری مانده، مصون و مقاوم به نظر برسند به این نوع مقاومت، مقاومت ظاهری گفته می شود. مقاومت ظاهری در چنین گیاهان حساسی عموما در نتیجه گریز از بیماری یا تحمل بیماری است (مهرآوران، 1376).
اصولاً انطباق فاز های بحرانی توسعه و نمو میزبان و پارازیت باعث می گردد بیماری به صورت مشکل ظاهر گردد. در هر حال اگر بتوان انطباق را بر هم زد می توان خسارت بیماری را به شدت کاهش داد که این عمل گریز از بیماری اطلاق می شود. مثلاً ارقامی که به طور سریع رشد نموده و بالغ شوند ممکن است چرخه زندگی خود را قبل از این که حداکثر آلودگی رخ دهد کامل کنند. به طور مثال در برخی از بیماری ها خسارت در ارقام بسیار زودرس در جایی که آستانه خسارت بیماری در اواخر فصل زراعی بروز می کند به طور قابل ملاحظه ای کاهش می یابد (Somissich, 1995).
یک گیاه متحمل گیاهی است که همانند یک گیاه حساس (با درجه آلودگی مشابه) مورد حمله عامل بیماری قرار می گیرد اما از عملکرد و یا کیفیت آن کاسته نمی شود. تیپ آلودگی در گیاهان متحمل به صورت حساس تظاهر می کند، اما این گیاهان می توانند در مقابل تشکیل توده بیماری و پخش آن تحمل نشان دهند (Somissich, 1995).
2-11-3- مقاومت غیر میزبانی:
هر گیاه، میزبانی برای گروهی از بیمارگرهاست که نسبت کوچکی از کل بیمارگرهای گیاهی شناخته شده را تشکیل می دهند، به بیانی دیگر، هر گیاه نسبت به گروه وسیعی از بیمارگرهای شناسایی شده گیاهی، غیر میزبان است. گیاه غیر میزبان حتی تحت شرایط مطلوب برای ایجاد و رشد و نمو بیماری در برابر تمام بیمارگرهای گیاهان دیگر ایمن بوده و یا کاملا مقاوم هستند. به طور کلی به این نوع مقاومت، مقاومت غیر میزبانی گفته می شود (مهرآوران، 1376).غالب یا مغلوب بودن صفت مقاومت در گیاهان مختلف فرق می کند (Rao and Haware, 1982)و ( (Venkatavao et al., 1983.
فصل سوم
مواد و روش ها 3-1- روش تحقیق
در این بررسی در سال 1391 به مدت 7 ماه در مزرعه به شرح زیر انجام گرفت:
3-2- تعیین میزان جمعیت اسکلروت های قارچ بیمارگر در محل آزمایش
برای تعیین میزان آلودگی خاک به اسکلروتهای قارچ عامل بیماری در محل آزمایش از عمق 0 تا 25 سانتیمتری زمین یک کیلوگرم خاک تهیه و برای تعیین جمعیت اسکلروت قارچ Phaseolina M. به آزمایشگاه انتقال داده شد و در دمای معمولی آزمایشگاه به مدت 1 هفته هوادهی و خشک گردید. برای جداسازی و تعیین جمعیت اسکلروتهای قارچ در خاک از روش مکاین و اسمیت(McCain & Smith, 1972) استفاده شد. ابتدا نمونههای خاک را از الک 2 میلی متری عبور داده شد تا ذرات بزرگ خاک شامل سنگریزهها و بقایای گیاهی همراه حذف شود. (شکل 3-1) 2 گرم از خاک الک شده به 250 میلی لیتر محلول 525/0 درصد هیپوکلریت سدیم اضافه شد و تا 10 دقیقه کاملاً مخلوط گردید. مخلوط حاصل روی الک 325 مش (44 میکرون) با آب مقطر استریل شسته شد و مواد باقیمانده روی الک به داخل ارلن مایر 250 میلی لیتری ریخته شد. به مخلوط حاصل 100 میلی لیتر محیط PDA با حرارت 55 درجه سانتیگراد حاوی 5/0 میلی لیتر سولفات استرپتومایسین 5 درصد و 13/0 میلی لیتر هیپوکلریت سدیم 525/0 درصد اضافه گردید. سوسپانسیون حاصل با دست بخوبی تکان داده شد و در داخل 7 پتری دیش استریل ریخته شد. سپس پتری ها در حرارت 31درجه سانتیگراد در شرایط تاریکی نگهداری شد و نسبت به شمارش کلنی ها و محاسبه جمعیت قارچ عامل بیماری در هر گرم نمونه خاک اقدام گردید. برای شمارش دقیقتر، پتری دیشهای حاوی اسکلروتهای قارچ عامل بیماری به چهار قسمت مساوی تقسیم و کلنیهای قارچ M. Phaseolina شمارش گردیدند (شکل 3-2). تعداد کل کلنیهای شمارش شده را بر4 تقسیم کرده و عدد به دست آمده تعداد اسکلروتهای موجود در هر گرم خاک را نشان داد (McCain and Smith, 1972). (شکل 3-3 )

مطلب مرتبط :   دانلود پایان نامه عدم قطعیت اطلاعات و قابلیت اطمینان

شکل3-1- جدا سازی و تعیین جمعیت اسکلروت ها در خاک

دسته بندی : علمی